Хуманоидните роботи веќе не се иднина, туку реалност
Централен дел од настанот беше презентацијата на хуманоидниот робот UBTECH Walker S2, најнапредниот хуманоиден робот во Европа и првиот со самостојна замена на батеријата. Роботот е проектиран за работа во реални индустриски средини, таму каде што условите за човекот се долгорочно штетни, опасни или исклучително напорни.
Директорот на HIPROJECT Урбан Певник притоа нагласи: „Со постојните решенија во индустријата постигнавме околу 90 % автоматизација. Иднината, пак, е во хуманоидните роботи, кои можат да го дополнат човекот во преостанатите 10-15 %. Тоа се работи во прав, студ, при зрачење и насекаде другаде каде што човекот не би смеел да биде.“
Додава дека целта не е замена на луѓето, туку преструктуирање на тешките работни места: „Сакаме да создадеме индустрија во која технологијата го растоварува човекот и му овозможува да работи побезбедно, покреативно и долгорочно одржливо.“
Образованието мора навреме да се прилагоди
Певник беше јасен и во однос на образовниот систем: „Некои професии што денес ги учиме, по пет години веќе нема да постојат. А новите допрва доаѓаат. Не би сакал да задоцниме. Затоа мора да го започнеме разговорот сега, заедно.“
Училиштата сами не можат да ја направат промената
Претставникот на Министерството за воспитание и образование, Борут Чампељ, го истакна значењето на соработката на училиштата со локалната средина. „Образованието само не може да го создаде општеството на иднината. Потребни му се компании, невладини организации, истражувачи. Оваа соработка денес е неопходна.“
Особено предупреди на значењето на критичкото мислење и емоционалниот развој на младите: „Истражувањата покажуваат дека децата до седумгодишна возраст не разликуваат човечко од нечовечко. Затоа развојот на критичкото мислење е една од клучните вештини на иднината.“
Технологијата како можност за локален развој
Нена Докузов го истакна значењето на технолошкиот континуитет во регионот. „Училишниот центар Словенске Коњице беше првиот што воведе 3D-печатење. Ваквите проекти го создадоа технолошкиот капацитет на подрачјето, кој денес резултира со тоа што тука зборуваме за хуманоидни роботи“, објасни таа.
Притоа нагласи: „Технологијата денес сè уште ја увезуваме, но токму тука е можноста за словенечкиот развој – во интеграцијата, знаењето и луѓето.“
Хуманоидните роботи во служба на човекот
Раководителот на продажба во HIPROJECT Бојан Голух објасни зошто хуманоидните роботи се нашиот следен логичен чекор: „Хуманоидните роботи имаат човечка форма затоа што светот е направен за човекот – на пример алатите, рачките на вратите, работните места. Работното место го носиме кај роботот, а не обратно.“
Го претстави и роботот MAX: „Висок е 177 cm, тежок 70 kg. MAX значи Autonomous Mechanical Executor. Но суштината не е големината, туку безбедната интеграција и соработката со луѓето.“
Панел: хуманоидните роботи, човекот и иднината на знаењето
Панел-дискусијата ја модерираше Нена Докузов.
Д-р Игор Ковач од Институтот „Јожеф Стефан“ ја објасни основната логика на хуманоидната роботика:
„Хуманоидните роботи имаат човечка форма затоа што светот е направен за човекот – алатите, рачките на вратите, работните места. Не ја прилагодуваме средината на роботот, туку роботот на постојната средина.“
Притоа ја нагласи исклучителната појдовна позиција на Словенија на полето на роботиката:
„По бројот на индустриски роботи на 10.000 вработени сме трети во Европа и седми во светот. Имаме знаење, образовен систем и врвни истражувања. Со најнапредниот хуманоиден робот во Европа имаме одлична можност да почнеме да развиваме хуманоидна роботика и дома.“
Урбан Певник, директор на HIPROJECT, ја смести дискусијата во поширокиот контекст на Индустријата 5.0 и улогата на човекот во идната индустрија. Нагласи дека целта на воведувањето хуманоидни роботи не е замена на луѓето, туку преобликување на работните места:
„Лош вработен не постои. Постои, пак, лош систем или раководење што не знае да ја најде вистинската улога за човекот. Нашата цел е технологијата да ги преземе најтешките, опасните и повторувачките работи, а на човекот да му овозможи побезбедна, покреативна и долгорочно одржлива работа.“
Притоа додаде дека индустријата мора да има храброст навреме да размислува за иднината на знаењата и професиите: на младите треба да им се овозможи контакт со технологиите на иднината уште пред да стапат на пазарот на трудот.
Бојан Голух, раководител на продажба во HIPROJECT, го нагласи практичниот аспект на воведувањето хуманоидни роботи во индустријата и јасно ја разграничи улогата на компанијата:
„HIPROJECT не е класичен дистрибутер, туку интегратор. Кај секој клиент најпрво утврдуваме што навистина му е потребно. Потоа советуваме, избираме соодветен робот – соработуваме со повеќе производители – изведуваме софтверска и системска интеграција, тестирање и обезбедуваме сервис и долгорочно одржување. Роботот сам по себе не е решение.“
Во моментов хуманоидните роботи учествуваат претежно во поедноставни задачи, како што се сортирање, товарење, преместување и логистички задачи, а со текот на времето ќе преземаат сè покомплексни задачи. Особено го истакна значењето на безбедноста и довербата на вработените, бидејќи без тоа технологијата не може да заживее во практиката.
Важен дел од дискусијата беше и визијата за идната инфраструктура. HIPROJECT во обновената поранешна зграда на Konus планира центар за роботизација, кој ќе обединува: истражувачки центар за интеграција на хуманоидна роботика, изложбен и демонстрациски простор и образовен дел за млади, експерти и индустријата.
Човечкиот и општествениот аспект на технологијата во дискусијата го внесе Тјаша Шашиќ Марциуш од компанијата Pro Bit:
„Роботите не можат да го заменат човекот. Никогаш нема да бидат социјална поддршка, нема да имаат емпатија и човечки контакт. Но можат да преземат сè друго – рутината, повторувачките задачи и оптоварувањата – и така да го растоварат стручниот кадар, за да има повеќе време, помалку стрес и да ја врши својата работа подобро.“
Панелот го заклучи модераторката Нена Докузов со јасна визија за иднината:
„Се надевам дека ќе бидеме први во Европа што самите ќе развијат хуманоиден робот. Знаењето и вештините ги имаме. И се надевам дека и нашите училишта ќе бидат први во Европа што ќе развиваат толку таленти, што младите ќе можат веднаш да се вклучат во практиката.“
Панел-дискусијата покажа дека хуманоидните роботи не се само технолошки предизвик, туку стратешка можност за Словенија – доколку ги развиваме во соработка на индустријата, науката и образованието и со јасен фокус на човекот.
Настанот покажа дека хуманоидните роботи, вештачката интелигенција и Индустријата 5.0 веќе не се прашање на „дали“, туку на „како“. Како ќе ги вклучиме во општеството, како ќе ги учиме да разбираат и како ќе ги опремиме младите со знаењата што ќе им бидат потребни во свет во кој технологијата не го заменува човекот. Наместо тоа, му овозможува повторно да стане човек.
И овој разговор во Словенске Коњице допрва започна.